ಸತಿ ಸುಲೋಚನಾ ; ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗದ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿನ ಮರೆಯಲಾಗದ ಅಧ್ಯಾಯ - ಸಿನಿಮಾ ಇತಿಹಾಸದ ಹೆಗ್ಗುರುತು

ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗದ ಪಯಣದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಸಿನಿಮಾಗಳು ಕೇವಲ ಮನರಂಜನೆಯಾಗಿ ಉಳಿಯದೆ ಒಂದು ಯುಗದ ಸಂಕೇತವಾಗಿ ನಿಲ್ಲುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳ ನಿರ್ಮಾಣ, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಜನಪ್ರಿಯತೆ ಇಂದಿಗೂ ಚರ್ಚೆಗೆ ಗ್ರಾಸವಾಗುತ್ತವೆ. ಅಂತಹ ಸಿನಿಮಾಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವುದು ನಿಜಕ್ಕೂ ಒಂದು ರೋಚಕ ಅನುಭವ. ಹಳೆಯ ಸಿನಿಮಾಗಳ ಮರುಪರಿಚಯ ಈಗಿನ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಆಗುವುದು ಬಹಳ ಮುಖ್ಯ.

ಈಗ ನಾವು ಮಾತನಾಡಲಿರುವ ಸಿನಿಮಾ ಕೂಡ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗದಲ್ಲಿ ತನ್ನದೇ ಆದ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ. ಇದು ಕೇವಲ ಕಥೆಯಾಗಿ ಉಳಿಯದೆ, ಹೊಸ ಮೈಲಿಗಲ್ಲನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಕೃತಿ. ಅದರ ತಾರಾಬಳಗ, ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ನಿರೂಪಣಾ ಶೈಲಿ ಆ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಹೊಸ ಟ್ರೆಂಡ್ ಸೃಷ್ಟಿ ಮಾಡಿದ್ದವು. ಈ ಚಿತ್ರದ ಹಿಂದೆ ದೊಡ್ಡ ಕಲಾವಿದರ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞರ ಪರಿಶ್ರಮ ಇದೆ.

ಆ ಅದ್ಭುತ ಚಿತ್ರವೇ ಸತಿ ಸುಲೋಚನಾ. ಈ ಸಿನಿಮಾದ ಹೆಸರನ್ನು ಕೇಳಿದಾಕ್ಷಣ ಹಿರಿಯರಿಗೆ ಹಳೆಯ ನೆನಪುಗಳು ಮರುಕಳಿಸುವುದು ಸಹಜ. ಇಂದಿನ ಯುವ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಈ ಸಿನಿಮಾದ ಮಹತ್ವ ಮತ್ತು ಅದು ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆಯ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿಯಲೇಬೇಕು. ಅದರ ವಿಶೇಷತೆ ಏನು? ಯಾಕೆ ಇದು ಇಷ್ಟೊಂದು ಮಹತ್ವ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ?

'ಸತಿ ಸುಲೋಚನಾ' ಸಿನಿಮಾದ ಪೌರಾಣಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಮತ್ತು ವಿಶೇಷತೆ -ರಾಮಾಯಣದ ಪುಟಗಳಿಂದ ಸಿನಿಮಾ ಪರದೆಗೆ..

'ಸತಿ ಸುಲೋಚನಾ' ಚಿತ್ರವು ಭಾರತೀಯ ಸಿನೆಮಾ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ತನ್ನದೇ ಆದ ವಿಶಿಷ್ಟ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಬರೆದಿದೆ. ಇದು ಕನ್ನಡದ ಪ್ರಥಮ 'ಟಾಕಿ' ಸಿನಿಮಾ. ಈ ವಿಷಯವೇ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ಒಂದು ಹೆಮ್ಮೆಯ ಸಂಗತಿ.

ಮಾರ್ಚ್ 03, 1934ರಂದು ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಕೆ.ಆರ್.ಪೇಟೆ ಬಳಿಯ ಪ್ಯಾರಾಮೌಂಟ್ ಹಾಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಆಯಿತು. ಕುಸ್ತಿ, ನಾಟಕ ಇನ್ನಿತರೆ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಪ್ಯಾರಾಮೌಂಟ್ ಹಾಲ್ ಅನ್ನೇ ಚಿತ್ರಮಂದಿರವನ್ನಾಗಿ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದು ಕರ್ನಾಟಕದ ಮೊದಲ ಚಿತ್ರಮಂದಿರ ಸಹ. ಚಿತ್ರಮಂದಿರದಲ್ಲಿ ಸಿನಿಮಾ ಬಿಡುಗಡೆ ಆಗಿದ್ದೇ ತಡ ಜನ ಸಿನಿಮಾ ನೋಡಲು ಮುಗಿಬಿದ್ದರು, ಪಕ್ಕದ ಹಳ್ಳಿಗಳಿಂದ ಎತ್ತಿನ ಗಾಡಿಯಲ್ಲಿ ಬಂದು ಸಿನಿಮಾ ನೋಡಿ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದರು. ಸುಮಾರು ಎಂಟು ವಾರ ಪ್ಯಾರಾಮೌಂಟ್ ಚಿತ್ರಮಂದಿರದಲ್ಲಿ 'ಸತಿ ಸುಲೋಚನಾ' ಸಿನಿಮಾ ಓಡಿತ್ತು.

ಕಥಾ ಹಂದರಕ್ಕೆ ಬಂದರೆ ಇದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪೌರಾಣಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. ರಾಮಾಯಣದ ಕಥೆಯಲ್ಲಿ ಬರುವ ಇಂದ್ರಜಿತ್ ಧರ್ಮಪತ್ನಿ ಸುಲೋಚನಾಳ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಈ ಸಿನಿಮಾ ಆಧರಿಸಿದೆ. ರಾಮಾಯಣದ ಯುದ್ಧದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸುಲೋಚನಾ ತನ್ನ ಪತಿಗೆ ತೋರುವ ಪ್ರೀತಿ, ನಿಷ್ಠೆ ಮತ್ತು ಧೈರ್ಯದ ಕಥೆ ಇದು. ಈ ಪೌರಾಣಿಕ ಕಥೆ ಜನರಿಗೆ ಮೊದಲಿನಿಂದಲೂ ಪರಿಚಿತವಾಗಿತ್ತು.

ರಾಜಸ್ಥಾನದಿಂದ ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ ಬಂದು ನೆಲೆಸಿದ್ದ ಉದ್ಯಮಿ ಚಮನ್‌ಲಾಲ್ ಡೂಂಗಾಂಜಿ ಈ ಚಿತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡಿದ್ದರು. ನಿರ್ದೇಶನ ಮತ್ತು ಪೋಸ್ಟ್ ಪ್ರೊಡಕ್ಷನ್ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ವೈ.ವಿ. ರಾವ್ ಅವರು ಅಚ್ಚುಕಟ್ಟಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. ಆಗಿನ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಸವಾಲಾಗಿದ್ದ ಈ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಅವರು ಬಹಳ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದರು.

-ಅದ್ಧೂರಿ ನಿರ್ಮಾಣದ ವೆಚ್ಚ ಮತ್ತು ಸವಾಲುಗಳು..

ಈ ಚಿತ್ರದ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಬಹಳ ದೊಡ್ಡ ಮೊತ್ತವನ್ನು ವ್ಯಯಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು ನಲವತ್ತು ಸಾವಿರ ರೂಪಾಯಿ ಖರ್ಚಾಗಿತ್ತು ಎಂಬ ಮಾಹಿತಿ ಇದೆ. ಇದು ಅಂದಿನ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಮೊತ್ತವಾಗಿತ್ತು. ಸಿನಿಮಾದಲ್ಲಿ 16 ಹಾಡುಗಳಿದ್ದವು. ಇಂದ್ರಜಿತನ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಸುಬ್ಬಯ್ಯ ನಾಯ್ಡು, ಸುಲೋಚನಾ ಪಾತ್ರಕ್ಕೆ ತ್ರಿಪುರಾಂಭ, ರಾವಣನ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ನಾಗೇಂದ್ರ ರಾವ್, ಮಂಡೋದರಿ ಪಾತ್ರಕ್ಕೆ ಲಕ್ಷ್ಮಿ, ಲಕ್ಷ್ಮಣನ ಪಾತ್ರಕ್ಕೆ ನಿರ್ದೇಶಕರೂ ಆಗಿದ್ದ ವೈ.ವಿ.ರಾವ್ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿ ಸಿನಿಮಾ ಚಿತ್ರೀಕರಣ ನಡೆಯಿತು.

'ಸತಿ ಸುಲೋಚನಾ' ಸಿನಿಮಾಕ್ಕೆ ಇದ್ದ ಪ್ರಮುಖ ಸವಾಲೆಂದರೆ ಧ್ವನಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ. ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಧ್ವನಿ ಮುದ್ರಣ ಮಾಡುವುದು ಸುಲಭದ ಕೆಲಸವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಶಬ್ದಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ರೆಕಾರ್ಡ್ ಮಾಡಲು ತಂಡ ಬಹಳಷ್ಟು ಶ್ರಮವಹಿಸಿತು. ಈ ಪ್ರಯತ್ನ ಯಶಸ್ವಿಯಾದ ನಂತರ ಕನ್ನಡ ಸಿನಿಮಾ ಮತ್ತೊಂದು ಹಂತಕ್ಕೆ ತಲುಪಿತು.

ಸ್ಯಾಂಡಲ್ವುಡ್‌ಗೆ ಸತಿ ಸುಲೋಚನಾ ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆ- ಮೊದಲ ಟಾಕಿ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆ.

'ಸತಿ ಸುಲೋಚನಾ' ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ಕೊಟ್ಟ ಬಹುದೊಡ್ಡ ಕೊಡುಗೆ ಎಂದರೆ ಅದು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ ಶಬ್ದವನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿದ್ದು. ಇದರ ನಂತರ ಬಂದ ಎಲ್ಲಾ ಸಿನಿಮಾಗಳಿಗೆ ಇದೊಂದು ಸ್ಫೂರ್ತಿಯಾಯಿತು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಕನ್ನಡ ಸಿನಿಮಾಗಳು ಹೊಸ ಯುಗಕ್ಕೆ ಕಾಲಿಟ್ಟವು. ಈ ಸಿನಿಮಾ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದಾಗ ಜನರು ಅದನ್ನು ನೋಡಲು ಮುಗಿಬಿದ್ದಿದ್ದರು.

ಈ ಸಿನಿಮಾದ ಯಶಸ್ಸು ಅನೇಕ ಹೊಸ ನಿರ್ಮಾಪಕರು ಮತ್ತು ನಿರ್ದೇಶಕರಿಗೆ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಸಿನಿಮಾ ಮಾಡಲು ಪ್ರೇರಣೆ ನೀಡಿತು. ಇದು ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗದ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಭದ್ರ ಬುನಾದಿಯನ್ನು ಹಾಕಿತು. ಈ ಒಂದು ಪ್ರಯತ್ನದಿಂದಲೇ ಇಂದು ನಾವು ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಕನ್ನಡ ಸಿನಿಮಾಗಳನ್ನು ನೋಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿದೆ.

'ಸತಿ ಸುಲೋಚನಾ' ಸಿನಿಮಾ ಒಂದು ಸಿನಿಮಾ ಆಗಿ ಉಳಿಯದೆ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗದ ಇತಿಹಾಸದ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ದಾಖಲೆಯಾಗಿದೆ. ಇದರ ಪ್ರತಿ ಕಥೆ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಬಗ್ಗೆ ಇಂದಿಗೂ ಸಂಶೋಧನೆಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿವೆ. ಈ ಸಿನಿಮಾ ಕನ್ನಡ ಸಿನಿಮಾದ ಪಾಲಿಗೆ ಒಂದು 'ಬ್ಲಾಕ್ಬಸ್ಟರ್' ಪ್ರಯೋಗವಾಗಿತ್ತು